Nguồn gốc pháo hoa được ghi nhận từ Trung Hoa cổ đại, khoảng thế kỷ IX. Khi các nhà giả kim đang tìm kiếm “thuốc trường sinh”, họ vô tình phát hiện hỗn hợp gồm than củi, diêm tiêu và lưu huỳnh – chính là công thức tạo nên thuốc súng đen đầu tiên.
Khi đốt trong ống tre khô, hỗn hợp này tạo ra tiếng nổ vang và ánh sáng rực rỡ, được tin là có khả năng xua đuổi tà ma. Từ đó, người dân bắt đầu sử dụng loại pháo này trong lễ hội, Tết Nguyên đán và các nghi thức cầu an, đặt nền móng cho lịch sử pháo hoa kéo dài hơn một thiên niên kỷ.

Ban đầu, pháo chỉ tạo ra tiếng nổ. Nhưng dần dần, người Trung Hoa cổ đã thử nghiệm thêm các muối kim loại để tạo màu sắc – mở đầu cho sự ra đời của pháo hoa nhiều màu. Mỗi màu mang một ý nghĩa riêng: đỏ tượng trưng cho may mắn, vàng cho thịnh vượng, xanh cho bình an.
Đến thế kỷ XIII, công nghệ thuốc súng và pháo hoa lan sang châu Âu thông qua con đường tơ lụa. Người Ý được xem là những nghệ nhân pháo hoa đầu tiên của phương Tây. Họ phát triển kỹ thuật pha trộn muối kim loại và thiết kế ống phóng, tạo nên các màn pháo hoa đồng bộ, rực rỡ trên bầu trời.
Từ các lễ đăng quang của vua chúa châu Âu, đến những lễ hội quốc gia, ngày độc lập, pháo hoa dần trở thành biểu tượng của niềm vui, chiến thắng và sự đoàn tụ. Mỗi nền văn hóa lại mang đến một phong cách riêng – từ nét lãng mạn của Ý, sự hoành tráng của Mỹ cho tới nét truyền thống của châu Á.
Trải qua hàng thế kỷ phát triển, pháo hoa không chỉ dừng lại ở những màn nổ đơn giản hay sắc màu thủ công. Khi khoa học và kỹ thuật tiến bộ, con người bắt đầu đưa công nghệ vào từng đợt sáng rực trên bầu trời – mở ra kỷ nguyên mới cho nghệ thuật pháo hoa hiện đại.
Ngày nay, pháo hoa đã trở thành một ngành công nghệ hiện đại. Các quốc gia ứng dụng hệ thống điều khiển điện tử, mô phỏng 3D và tự động hóa để tạo ra những màn trình diễn ánh sáng chính xác đến từng giây. Hiệu ứng phóng tầng, thay đổi độ cao, nhịp điệu theo âm nhạc giúp pháo hoa trở thành nghệ thuật ánh sáng của thế kỷ 21.
Tham khảo thêm: Pháo hoa là gì?
Tại Việt Nam, Nhà máy Z121 – Bộ Quốc Phòng là đơn vị duy nhất được phép sản xuất và phân phối pháo hoa hợp pháp. Với công nghệ tiên tiến, các dòng pháo hoa bộ quốc phòng như giàn phun viên, giàn nhấp nháy, thác nước bạc, pháo hoa tầm thấp… đều được chế tạo theo tiêu chuẩn an toàn, giúp người dân vui Tết, khai trương, lễ hội một cách hợp pháp và trọn vẹn.
Pháo hoa không chỉ là ánh sáng giải trí mà còn là biểu tượng của niềm tin, khởi đầu và đoàn tụ. Mỗi khi bầu trời rực sáng, đó là khoảnh khắc con người cùng chia sẻ niềm vui, quên đi khoảng cách, hướng về sự thịnh vượng và bình an.